Η σύγχρονη ιατρική κατάφερε να προσπελάσει το εμπόδιο της υπογονιμότητας με μια σειρά από σύγχρονες μεθόδους. Η εξωσωματική γονιμοποίηση είναι τεχνική υποβοηθούμενης αναπαραγωγής και έχει χαρίσει χαμόγελα σε ζευγάρια που αντιμετώπιζαν πρόβλημα υπογονιμότητας.

Τι είναι η εξωσωματική γονιμοποίηση;

Η εξωσωματική γονιμοποίηση, όπως προδίδει και το όνομά της είναι ένας τρόπος υποβοηθούμενης αναπαραγωγής κατά τον οποίο η γονιμοποίηση πραγματοποιείται εκτός του γυναικείου σώματος. Πιο συγκεκριμένα, το ωάριο και το σπερματοζωάριο γονιμοποιούνται σε ένα εργαστήριο από εξαιρετικά έμπειρους επιστήμονες.

Ποιοι παράγοντες οδηγούν στην εξωσωματική γονιμοποίηση;

Όταν ένα ζευγάρι προσπαθεί να συλλάβει φυσιολογικά για πάνω 12-18 μήνες χωρίς αποτέλεσμα, τότε θα πρέπει να αρχίσει να αναζητά πιθανούς παράγοντες που δυσκολεύουν την επίτευξη σύλληψης. Στις περιπτώσεις όπου η γυναίκα είναι μεγαλύτερη από 35 ετών, τότε η διερεύνηση πρέπει να ξεκινήσει νωρίτερα, στο διάστημα των 6 μηνών. Έτσι, το ζευγάρι επισκέπτεται κάποιον γυναικολόγο με εξειδίκευση στις τεχνικές υποβοηθούμενης αναπαραγωγής. Ο θεράπων ιατρός βάσει του ιστορικού του ζευγαριού και της αιτίας υπογονιμότητας, θα προτείνει τον κατάλληλο τρόπο υποβοηθούμενης αναπαραγωγής.

Παράγοντες υπογονιμότητας

Για την αδυναμία φυσιολογικής σύλληψης μπορεί να ευθύνεται είτε ο άνδρας, είτε η γυναίκα. Πιο συγκεκριμένα, αιτίες της γυναικείας υπογονιμότητας είναι:

• Κακή ποιότητα ωαρίων
• Ενδοκρινολογικά προβλήματα
• Ενδομητρίωση
• Χρόνιες φλεγμονές του γυναικολογικού συστήματος
• Ορμονολογικά προβλήματα
• Πρόωρη εμμηνόπαυση
• Ανατομικά προβλήματα
• Ανεξήγητη υπογονιμότητα
• Ηλικία

Από την άλλη, υπάρχουν και κάποιοι παράγοντες που συμβάλλουν στην αντρική υπογονιμότητα. Πιο συγκεκριμένα, παράγοντες που κάνουν ανέφικτη τη φυσιολογική σύλληψη είναι:

• Χρόνιες λοιμώξεις
• Ύπαρξη κιρσοκήλης
• Απόφραξη ή απουσία των σπερματικών πόρων
• Χαμηλή κινητικότητα ή χαμηλός αριθμός σπερματοζωαρίων

Ποια είναι τα βήματα της εξωσωματικής γονιμοποίησης;

Η εξωσωματική γονιμοποίηση αποτελείται από κάποια βήματα. Τα βήματα αυτά πρέπει να ακολουθηθούν με ακρίβεια στοχεύοντας στην επίτευξη σύλληψης. Πιο συγκεκριμένα:

Βήμα 1: Διέγερση

Η γυναίκα λαμβάνει κάποια φάρμακα, τα οποία ονομάζονται φάρμακα γονιμότητας. Τα φάρμακα αυτά δίνουν εντολή στις ωοθήκες ότι πρέπει να παράγουν περισσότερα από ένα ωάρια κάθε μήνα.

Βήμα 2: Ανάκτηση ωαρίων

Στη συνέχεια, ανακτώνται τα ωάρια μέσα από το σώμα της γυναίκας με μια μικροεπέμβαση που ονομάζεται ωοληψία. Με μια λεπτή βελόνα που εισάγεται στον κόλπο, ο γυναικολόγος λαμβάνει τα ωάρια από τις ωοθήκες της γυναίκας κάτω από ήπια αναισθησία.

Βήμα 3: Γονιμοποίηση

Το σπέρμα ενώνεται με τα ωάρια που έχουν καλύτερη ποιότητα και παραμένουν σε έναν ελεγχόμενο θάλαμο. Συνήθως λίγες ώρες μετά έχει πραγματοποιηθεί η γονιμοποίηση.

Βήμα 4: Καλλιέργεια εμβρύου

Μετά την επιτυχή γονιμοποίηση, το ωάριο διαιρείται και γίνεται έμβρυο. Το εξειδικευμένο προσωπικό ελέγχει, αν τα έμβρυα αναπτύσσονται σωστά για μερικές ημέρες.

Βήμα 5: Εμβρυομεταφορά

Ο γιατρός εισάγει τα γονιμοποιημένα ωάρια στη μήτρα της γυναίκας μέσω ενός λεπτού σωλήνα. Εάν ένα έμβρυο εμφυτευθεί στην  περιοχή της μήτρας, τότε έχει προκύψει επιτυχώς εγκυμοσύνη.

Μέθοδοι και Τεχνικές εξωσωματικής γονιμοποίησης

Αναλόγως των συνθηκών, ο μαιευτήρας- γυναικολόγος θα προτείνει στο ζευγάρι την καταλληλότερη θεραπεία.

• Κλασική εξωσωματική: Η κλασική εξωσωματική εφαρμόζεται σε περιπτώσεις που το σπέρμα είναι καλό, ο αριθμός ωαρίων υψηλός και πρόκειται για την πρώτη προσπάθεια εξωσωματικής της γυναίκας.
• Μικρογονιμοποίηση (ICSI): Η μικρογονιμοποίηση επιλέγεται σε περιπτώσεις όπου τα ωάρια είναι λίγα, το σπέρμα αδύναμο ή υπάρχουν προηγούμενες αποτυχημένες προσπάθειες κλασικής εξωσωματικής.

Εξωσωματική γονιμοποίηση: Παράγοντες επιτυχίας

Το ποσοστό επιτυχίας της εξωσωματικής γονιμοποίησης εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Πιο συγκεκριμένα, καθοριστικό ρόλο παίζει η ηλικία της γυναίκας. Όσο μικρότερη είναι μια γυναίκα, τόσο περισσότερες είναι οι πιθανότητες επιτυχίας της μεθόδου. Επίσης, σημαντικό ρόλο παίζει η ποιότητα των ωαρίων και των σπερματοζωαρίων που χρησιμοποιούνται για τη γονιμοποίηση.

Η Μαιευτήρας- Γυναικολόγος Μελίνα Στασινού, έχοντας διατελέσει Επιστημονικός Συνεργάτης στη Μονάδα Εξωσωματικής του Imperial College και έχοντας μεγάλη εμπειρία σε επεμβάσεις υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, βρίσκεται στο πλευρό οποιασδήποτε γυναίκας επιθυμεί να αποκτήσει ένα παιδί. Η ιατρός σεβόμενη τις ανάγκες της κάθε γυναίκας βρίσκεται στη διάθεσή σας για να σας παρέχει ένα εξατομικευμένο πλάνο.

Επικοινωνήστε με την ιατρό για οποιαδήποτε απορία ή διευκρίνιση σχετικά με την εξωσωματική γονιμοποίηση.

Η δημιουργία οικογένειας για κάποια ζευγάρια δεν είναι εύκολη υπόθεση. Η υπογονιμότητα είναι μια μάστιγα, η οποία στερεί το χαμόγελο από ανθρώπους που θέλουν να αποκτήσουν ένα παιδί. Όμως, η σύγχρονη ιατρική διαθέτει στη φαρέτρα της τρόπους, για να μπορέσουν να φτάσουν τον επιθυμητό στόχο. Στις περιπτώσεις που για τη δυσκολία σύλληψης ευθύνεται η γυναίκα, μια άλλη γυναίκα μπορεί να «δανείσει» τα ωάριά της και να γίνει δότρια ωαρίων.

Η δωρεά ωαρίων είναι μια νόμιμη διαδικασία που έχει δώσει τη δυνατότητα σε πολλές μητέρες να βιώσουν την ομορφιά της μητρότητας.

Ποιες είναι οι γυναίκες που στρέφονται στη δωρεά ωαρίων;

Υπάρχουν γυναίκες που ανακαλύπτουν ότι θα ήταν εξαιρετικά δύσκολο ή ακόμη και αδύνατο να συλλάβουν με τα δικά τους ωάρια. Υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί λόγοι για αυτό. Οι πιο σημαντικοί είναι:

• Απουσία ωοθηκών
• Γυναίκες που πρόκειται να υποβληθούν σε χημειοθεραπεία ή ακτινοθεραπεία
• Γυναίκες με πρόωρη εμμηνόπαυση ή σε περιεμμηνόπαυση
• Γυναίκες που έχουν χαμηλή αποθήκη ωοθηκών ή έχουν υποβληθεί σε επανειλημμένες αποτυχημένες προσπάθειες εξωσωματικής χρησιμοποιώντας τους γαμέτες τους
• Γυναίκες με χρωμοσωμικές ανωμαλίες
• Γυναίκες με σπάνιες γενετικές ασθένειες που δεν θέλουν να μεταδώσουν το γονίδιο
• Γυναίκες άνω των 44 ετών, που δυσκολεύονται να συλλάβουν ανεξάρτητα με την αιτία υπογονιμότητας.

Δότρια ωαρίων: Τρόπος επιλογής της υποψήφιας

Η υποψήφια δότρια ωαρίων θα πρέπει να πληροί κάποιες προϋποθέσεις. Ειδικότερα, θα πρέπει να είναι μεταξύ 18 και 35 ετών. Η δότρια μπορεί να είναι μεγαλύτερη μόνο σε περιπτώσεις που η δότρια είναι συγγενής με τη λήπτρια. Επιπροσθέτως, πρέπει να έχει ένα φυσιολογικό ιατρικό ιστορικό και οι  κλινικές εξετάσεις σύμφωνα με τις προβλεπόμενες από τη νομοθεσία, να είναι φυσιολογικές. Μερικές φορές διενεργούνται και ψυχομετρικά τεστ, τα οποία στοχεύουν στον έλεγχο της ψυχικής υγείας της δότριας ωαρίων.

Διαδικασία

Σε πρώτο στάδιο, η δότρια ωαρίων λαμβάνει ειδική φαρμακευτική αγωγή που προκαλεί την ελεγχόμενη διέγερση των ωοθηκών. Η διέγερση επιτυγχάνεται με τη χορήγηση ορμονών(FSH και LH) ενέσιμα, όπως και στη διαδικασία της εξωσωματικής γονιμοποίησης.

Μόλις οι εξετάσεις αναδείξουν ότι έχουν παραχθεί αρκετά ωοθηλάκια, γίνεται η ωοληψία. Τα ωάρια μπορουν να κρυοσυντηρηθούν για μελλοντική χρήση αν δεν έχει ταυτοποιηθεί κάποιο ζευγάρι ή την ημέρα της ωοληψίας, ο σύζυγος δίνει δείγμα από το σπέρμα του, το οποίο μαζί με τα ωάρια της δότριας τοποθετείται σε έναν ειδικό σωλήνα, μέσα στον οποίο θα γίνει η επώαση. Μέσα σε ένα εικοσιτετράωρο είναι γνωστό πόσα ωάρια έχουν γονιμοποιηθεί και μετά από 3-5 μέρες γίνεται η εμβρυομεταφορά στη λήπτρια. Μετά το πέρας δέκα ημερών από τη διαδικασία της εμβρυομεταφοράς, η λήπτρια κάνει εξετάσεις για να διαπιστωθεί αν έχει επιτευχθεί εγκυμοσύνη.

Η Μαιευτήρας-Γυναικολόγος Μελίνα Στασινού, έχοντας μεγάλη εμπειρία και εξειδίκευση στη Μικροχειρουργική της Γυναικείας Αναπαραγωγής, βρίσκεται στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε απορία έχετε σχετικά με τη δωρεά ωαρίων. Σεβόμενη την κάθε γυναίκα και τις ανάγκες της, θα σας συμβουλέψει κατάλληλα για τη μέθοδο που σας ταιριάζει, μετά από την εξατομικευμένη διάγνωση του προβλήματός σας.

Επικοινωνήστε με την ιατρό για οποιαδήποτε απορία ή διευκρίνιση σχετικά με τη δωρεά ωαρίων.